سازمان منابع طبیعی به تازگی ابلاغیهای صادر کرده که بر اساس آن تردد بدون ضابطه خودروهای آفرود، موتورهای کراس و موتورهای چهارچرخ در تمامی عرصههای منابع طبیعی در جنگل، مرتع، بیابان، ساحل و... ممنوع اعلام شده. اگرچه این ابلاغیه در راستای حفاظت از محیط زیست نوشته شده اما ابهاماتی در آن به چشم میخورد که آفرودسواران را حسابی شوکه کرده است.
ابلاغیه منابع طبیعی درباره ممنوعشدن آفرودسواری
ممنوعیت آفرودسواری از آغاز سال ۱۴۰۵ در برخی مناطق آغاز شده بود تا اینکه در هفته اول مرداد همین سال، شکل رسمیتری به خود گرفت. حیدریان، معاون حفاظت و امور اراضی سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور با صدور ابلاغیهای به مدیران این سازمان در تمامی استانها، به حافظت و صیانت از عرصههای طبیعی کشور تاکید کرده. بر اساس این دستورالعمل هرگونه فعالیت آفرودسواری بدون ضابطه که به موارد زیر بیانجامد ممنوع است و باید برخوردهای قانونی متناسب با آن انجام شود:
- تخریب خاک
- فرسایش اراضی
- آسیب به پوشش گیاهی
- تخریب زیستگاههای طبیعی
- برهمخوردن تعادل اکولوژیکی
یگانهای حفاظت استانها مطابق با این ابلاغیه از این پس موظفاند فعالیتهای آفرودسواری را زیر نظر داشته باشند و در قالب موارد زیر جلوی آسیبهای احتمالی را بگیرند:
- افزایش گشتها و مراقبت در عرصههای طبیعی
- شناسایی نقاط پرخطر جنگلی، مرتعی، ساحلی، کویری و بیابانی
- مستندسازی تخلفات از طریق ثبت تصاویر
- ثبت مشخصات مختلفان، میزان خسارت و مختصات جغرافیایی
- تشکیل پرونده و معرفی افراد به مراجع قانونی
به طور کلی قرار است آمار تخلفات مرتبط با ورود غیرمجاز خودروهای آفرود، موتورهای کراس و موتورهای چهارچرخ همراه با میزان خسارات و پیگیریهای قانونی انجامشده، به صورت فصلی به فرماندهی یگان حفاظت سازمان منابع طبیعی کشور ارسال شود.
آیا آفرودسواری برای همیشه ممنوع شده؟
خیر. آنچه در این ابلاغیه بیان شده ممنوعیت «تردد لگامگسیخته و بدون ضابطه» در عرصههای تحت مدیریت سازمان منابع طبیعی است. به عبارت دیگر، اگر آفرودسوارها بدون مجوز و هماهنگی وارد عرصههای طبیعی شوند و با تخریب خاک، پوشش گیاهی یا زیستگاههای طبیعی به محیط زیست آسیب بزنند متخلف محسوب خواهند شد.
اما نکته اینجاست که آفرودسواری تا همین امروز هیچگاه چارچوب قانونی مشخصی نداشته و هنوز هم به عنوان یک رشته ورزشی به رسمیت شناخته نمیشود. البته که سازمان منابع طبیعی اعلام کرده این موضوع نیز از طریق جلسات کارشناسی و هماهنگی با دستگاههای مختلف پیگیری میشود تا آفرودسوارها بتوانند به صورت قانونی از این فعالیت ورزشی تفریحی لذت ببرند.
روی مثبت ماجرا
حتی آفرودسواران هم نمیتوانند منکر این قضیه باشند که بسیاری از فعالیتهای آفرودی در سالهای اخیر، بدون ضابطه و آموزشهای لازم انجام شده و آسیبهای جدی به طبیعت زیبای کشورمان وارد کرده. در چنین شرایطی، هر اقدامی که برای کنترل تردد خودروهای آفرودی به عرصههای طبیعی و الزام آفرودسواران به رعایت ضوابط در راستای حفظ محیط زیست باشد به خودی خود منطقی و قابل دفاع است. هدفی که سازمان منابع طبیعی از این ابلاغیه در سر داشته جلوگیری از تخریب بیشتر محیط زیست است؛ که هیچ دوستدار طبیعتی با آن مخالف نیست.
روی منفی ماجرا
نزدیک به یک دهه میشود که با ورود ماشینهای خوشقیمت چینی، خودروهای آفرودی فراوانی جای هایلوکسهای گران و جیپهای قدیمی را گرفته و پای بسیاری از مردم را به آفرودسواری باز کردهاند. مشکل اینجاست که رویکرد کلی این ابلاغیه غیرمنتظره از منابع طبیعی، به جای اینکه «مدیریت» این فعالیت باشد «ممنوعیت» آن است.
تجربه نشان داده که ممنوعیت یک مساله پس از اینکه آن مساله در جامعه جای خود را پیدا کرده، به جای اینکه به نتایج مطلوب برسد، همه را از هدف اصلی دور میکند. بسیاری از افراد معتقدند که با ممنوعیت آفرودسواری به این شیوه، فعالیتهای آفرودی به مناطق بکرتر، در قالب اقدامات بیقاعدهتر و خطرسازتر کشانده میشود.
آفرودسواری در بسیاری از کشورها به عنوان یک رشته ورزشی در قالب قانون شناخته میشود که پیستهای رسمی و مسیرهای مشخص خودش را دارد. در ایران اما تا به امروز هیچ نهاد مشخصی جهت مدیریت، آموزش و سازماندهی این فعالیت ورزشی تشکیل نشده است.
تکلیف آفرودسوارها چیست؟
سازمان منابع طبیعی ابلاغیه ممنوعیت آفرودسواری در کشور را صادر کرده و بعد وظیفه به رسمیتشناختن آفرودسواری به عنوان یک رشته ورزشی را به وزارت ورزش و جوانان محول کرده. به عبارت دیگر، هنوز چارچوب قانونی مشخصی برای آفرودسواری قانونی تدوین نشده و تا زمانی که این اتفاق نیافتد، آفرودسوارها بدون دریافت مجوزهای مختلف، اجازه تردد در عرصههای طبیعی جنگلی، ساحلی، مرتعی و بیابانی را ندارند.
دیدگاهها
به گفتگو بپیوندید
اولین کسی باشید که نظر خود را ثبت میکند!