رانندگی در خیابانهای تهران، بهخصوص برای مسافرانی که با خودروی شخصی و پلاک شهرستان وارد پایتخت میشوند، میتواند پر از استرس و جریمههای ناخواسته باشد. تغییرات مداوم قوانین، ناآشنایی با مرز خیابانها و سردرگمی میان محدودههای اصلی و کنترل آلودگی هوا، دغدغه همیشگی رانندگان است. اگر میخواهید بدون ترس از ثبت تخلفِ دوربینها در شهر تردد کنید یا بهدنبال رزرو اقامتگاهی در مسیرهای خلوتتر هستید، این مطلب به شما کمک میکند. در راهنمای طرح ترافیک تهران، جدیدترین ساعات اجرا، نقشههای دقیق مرزی، نحوه خرید روزانه و سهمیه تردد مسافران را بررسی میکنیم تا با خیالی آسوده مسیریابی کنید.
طرح ترافیک تهران چیست؟ (تفاوت طرح اصلی و کنترل آلودگی)
طرح ترافیک تهران شامل دو محدوده مجزا است که عبارتاند از «طرح اصلی» در مرکز شهر و «طرح کنترل آلودگی هوا» در اطراف آن. برای ورود به محدوده اصلی همواره نیاز به پرداخت عوارض دارید، اما در طرح آلودگی هوا هر خودرو سهمیه تردد رایگان فصلی دارد.
طرح ترافیک توسط شهرداری تهران و با هدف کاهش بار ترافیکی در مناطق شلوغ پایتخت اجرا میشود. ورود به این محدودهها توسط صدها دوربین کنترل ترافیک بهصورت هوشمند و شبانهروزی ثبت میشود. اگر با مرزبندیها آشنا نباشید، احتمال اینکه مشمول جریمه طرح ترافیک شوید بسیار بالا است.
بسیاری از مسافران و شهروندان هنوز تصور میکنند قانونی به نام «طرح زوج و فرد» وجود دارد؛ اما این طرح سالهاست که لغو شده و جای خود را به طرح کنترل آلودگی هوا داده. تفاوتهای اساسی این دو محدوده به شرح زیر است:
- طرح اصلی ترافیک (حلقه اول): شامل هسته مرکزی، بازار بزرگ تهران و مناطق پرتردد اداری تهران است. ورود به این محدوده در ساعات اجرا، فقط با خرید طرح ترافیک مجاز است و هیچ سهمیه رایگانی برای آن وجود ندارد.
- طرح کنترل آلودگی هوا (حلقه دوم): این محدوده دایره وسیعتری از شهر را در بر میگیرد. پلاکهای تهران در هر فصل ۲۰ روز و مسافران با پلاک شهرستان ۱۵ روز تردد رایگان در این محدوده دارند. پس از اتمام سهمیه، باید نیمی از عوارض طرح اصلی را بپردازند.
آیا موتورسیکلتها هم باید طرح ترافیک را رعایت کنند؟
تا پیش از این، موتورسواران بدون توجه به دوربینها در مرکز شهر تردد میکردند، اما از سال ۱۴۰۵ پلاک موتورسیکلتها نیز توسط دوربینهای هوشمند قرائت و جریمه میشود!
قوانین تردد موتورها در محدودههای ترافیکی به این شرح است:
- موتورسیکلتها نیز مانند خودروها برای ورود به محدوده باید طرح رزرو کنند، با این تفاوت که هزینه عوارض و همچنین مبلغ جریمه طرح ترافیک برای آنها تقریبا نصف هزینه خودروهای سواری است.
- موتورسیکلتهای تمام برقی از پرداخت عوارض طرح ترافیک معاف هستند.
ساعات و روزهای اجرای طرح ترافیک در سال جاری
اگر میپرسید ساعت طرح ترافیک امروز از کی تا کی است، باید بدانید که طبق راهنمای طرح ترافیک تهران، امسال محدودیتها از روز شنبه تا چهارشنبه، از ساعت ۶:۳۰ صبح آغاز شده و تا ساعت ۱۸:۰۰ عصر ادامه دارد. خارج از این ساعات، تردد کاملا آزاد است. توجه داشته باشید که این ساعات در سالهای دیگر متفاوت بود.
حتی یک دقیقه تردد در بازه ۶:۳۰ تا ۱۸ بدون داشتن رزرو، توسط دوربینها شکار شده و منجر به ثبت جریمه میشود. در جدول زیر، قوانین و ساعات طرح ترافیک تهران در سال ۱۴۰۵ را به تفکیک مشاهده میکنید:
روزهای هفته | ساعات اجرای طرح اصلی ترافیک | ساعات اجرای طرح کنترل آلودگی هوا |
|---|---|---|
شنبه تا چهارشنبه | ۶:۳۰ صبح تا ۱۸:۰۰ عصر | ۶:۳۰ صبح تا ۱۸:۰۰ عصر |
پنجشنبهها | اجرا نمیشود (تردد آزاد است) | ۶:۳۰ صبح تا ۱۳:۰۰ ظهر |
جمعهها و تعطیلات رسمی | اجرا نمیشود (تردد آزاد است) | اجرا نمیشود (تردد آزاد است) |
نقشه طرح ترافیک تهران و مرزهای دقیق آن
داشتن درک ذهنی از نقشه طرح ترافیک تهران، اولین قدم برای فرار از جریمههای ناخواسته است. هرچند استفاده از اپلیکیشنهای مسیریاب داخلی تا حد زیادی به شما کمک میکند، اما شناخت این مرزها در مسیریابی بهتر موثر عمل میکند.

خیابانهای مرزی طرح اصلی و طرح آلودگی هوا
خطوط حائل محدودههای طرح ترافیک اصلی و طرح آلودگی هوا در نقشه طرح ترافیک تهران به شرح زیر است:
مرزهای طرح اصلی ترافیک (حلقه اول):
- شمال: خیابان مطهری و خیابان فاطمی
- جنوب: خیابان شوش
- شرق: خیابان ۱۷ شهریور و خیابان شریعتی
- غرب: خیابان کارگر
بسیاری از محلههای قدیمی تهران و مهمترین مراکز خرید تهران مانند بازار بزرگ، در این هسته مرکزی قرار دارند. اگر قصد گشتوگذار در این مناطق را دارید، استفاده از مترو منطقیترین انتخاب است.
مرزهای طرح کنترل آلودگی هوا (حلقه دوم):
- شمال: بزرگراه همت و بزرگراه شهید زینالدین
- جنوب: بزرگراه بعثت
- شرق: بزرگراه بسیج و بزرگراه شهید دوران و بزرگراه شهید باقی
- غرب: بزرگراه نواب و بزرگراه چمران
درصورتیکه اقامتگاه شما درون این مرزها قرار دارد و تمایلی به پرداخت عوارض روزانه ندارید، پیشنهاد میکنیم خودروی خود را در پارکینگ گذاشته و از سیستم حمل و نقل عمومی تهران استفاده کنید.
راهنمای گامبهگام خرید طرح ترافیک
برای ورود قانونی به محدودههای ترافیکی، باید پیش از ورود به محدوده اقدام به خرید طرح ترافیک کنید. در حال حاضر این کار از طریق سامانه تهران من یا اپلیکیشن شهرزاد انجام میشود.
با طی کردن مراحل زیر به کمک راهنمای طرح ترافیک تهران، پلاک شما در دیتابیس دوربینها بهعنوان خودروی مجاز ثبت شده و بدون نگرانی از جریمه میتوانید به برنامههای سفر یا کاری خود بپردازید.
- ثبتنام و احراز هویت: ابتدا وارد سایت تهران من یا اپلیکیشن شهرزاد شوید. با وارد کردن کد ملی و شماره موبایلی که حتما باید به نام مالک خودرو باشد، حساب کاربری بسازید.
- ثبت مشخصات خودرو: از منوی «خدمات حملونقل»، گزینه «افزودن خودرو» را انتخاب کرده و شماره پلاک و شناسه یکتای خودرو (کد ۱۷ رقمی VIN روی کارت ماشین) را وارد کنید.
- شارژ کیف پول شهروندی: سیستم فروش طرح، اعتباری است. پیش از رزرو، باید به بخش کیف پول رفته و حساب کاربری خود را متناسب با هزینه طرح شارژ کنید.
- انتخاب روز و رزرو نهایی: به بخش «رزرو مجوز روزانه طرح» بروید، تاریخ مورد نظرتان را در تقویم انتخاب کرده و روی دکمه ثبت کلیک کنید.
قیمت و تعرفه طرح ترافیک + فرمول محاسبه

هزینه رزرو روزانه طرح ترافیک در تهران در سال ۱۴۰۵ برای خودروهای دارای معاینه فنی عادی ۳۴۸ هزار تومان و برای خودروهای دارای معاینه فنی برتر ۲۷۸ هزار و ۴۰۰ تومان است. ورود به محدوده بدون رزرو قبلی جریمهای معادل ۵۲۲ هزار تومان دارد.
فرمول محاسبه این صورت است که اگر در ساعات اوج ترافیک (۶:۳۰ تا ۱۰ صبح و ۱۶ تا ۱۸ عصر) تردد کنید، بیشترین مبلغ از حساب شما کسر میشود. اما اگر تردد شما محدود به ساعات میانی روز (۱۰ صبح تا ۱۶ عصر) باشد، هزینه کمتری پرداخت خواهید کرد.
بسیاری از رانندگان میپرسند آیا خرید طرح ترافیک بهصرفهتر است یا پرداخت جریمه؟ جدول زیر در این رابطه به شما کمک میکند:
گزینه انتخابی | هزینه تقریبی | مزایای اصلی | معایب و ریسکها |
|---|---|---|---|
خرید مجوز روزانه | کم (حدود ۲۸۰ تا ۳۵۰ هزار تومان) | تردد قانونی و بدون استرس | پرداخت هزینه روزانه |
پرداخت جریمه طرح ترافیک | بسیار زیاد (بیش از ۵۰۰ هزار تومان جریمه پلیس + بدهی شهرداری) | مزیتی ندارد! | ثبت نمره منفی و توقیف احتمالی |
استفاده از وسایل نقلیه عمومی | بسیار کم | دوری کامل از ترافیک و جریمه | نیاز به پیادهروی |
تاثیر معاینه فنی برتر بر قیمت طرح
داشتن «معاینه فنی برتر»، راه اصلی کاهش هزینههای تردد در تهران است. خودروهایی که موفق به دریافت این نوع معاینه فنی از مراکز معتبر پایتخت میشوند، مشمول ۲۰ درصد تخفیف ویژه در پرداخت عوارض روزانه خواهند شد. همچنین اگر خودروی شما از نوع هیبریدی یا تمام برقی باشد، این تخفیف تا ۹۰ درصد نیز افزایش مییابد! بنابراین پیش از ورود به سامانهها، گرفتن معاینه فنی برتر یک گزینه عالی برای کاهش چشمگیر هزینههای شما است.
راهنمای طرح ترافیک برای ساکنان محدوده و اقشار خاص
تکلیف کسانی که خانهشان داخل طرح است چیست؟ مالکان یا مستاجرانی که ملک آنها در این محدودهها قرار دارد، در صورت ثبت اطلاعات سکونتی خود (سند ملکی یا اجارهنامه هولوگرامدار) به همراه فیش پرداخت عوارض نوسازی و پسماند در سامانه تهران من یا اپلیکیشن شهرزاد، مشمول تخفیف ۵۰ درصدی در عوارض تردد خواهند شد.
همچنین این افراد معمولا از یک امتیاز خروج رایگان (پیش از ساعت ۸:۳۰ صبح) و یک ورود رایگان (پس از ساعت ۱۷:۰۰) بهرهمند میشوند تا بتوانند بدون دغدغه به محل کار خود رفته و بازگردند. توجه داشته باشید که به ازای هر سند ملکی، فقط یک خودرو متعلق به مالک، همسر یا فرزند درجه یک میتواند از این سهمیه استفاده کند.
راهنمای طرح ترافیک برای مسافران و شرایط تردد پلاک شهرستان
قوانین تردد پلاک شهرستان در پایتخت متفاوت است. خودروهای غیرتهرانی در هر فصل تنها ۱۵ روز سهمیه تردد رایگان در طرح کنترل آلودگی هوا (حلقه دوم) دارند؛ درحالیکه این سهمیه برای پلاکهای تهران ۲۰ روز است. بسیاری از مهمانان پایتخت به دلیل ناآشنایی با همین تفاوت ظریف، ناخواسته مشمول جریمههای سنگین میشوند. اگر در حال بررسی راههای سفر به تهران با خودروی شخصی هستید، نکتههای زیر را حتما به خاطر بسپارید:
- حتی برای استفاده از ۱۵ روز سهمیه رایگان فصلی، پلاک شهرستان شما حتما باید از قبل در سامانه «تهران من» ثبت شده باشد.
- راهنمای طرح ترافیک تهران نشان میدهد که مسافران هیچ سهمیه رایگانی برای ورود به طرح ترافیک اصلی (حلقه اول) ندارند و از روز اول باید عوارض بپردازند.
- با تمام شدن ۱۵ روز رایگان، تردد در محدوده آلودگی هوا مشمول پرداخت نصف هزینه عوارض طرح اصلی خواهد بود.
اجاره اقامتگاه در تهران: کدام مناطق خارج از طرح هستند؟

انتخاب اقامتگاه خارج از هر دو محدوده طرح ترافیک یکی از هوشمندانهترین استراتژیها برای مسافران است. محلههایی مانند پونک، سعادتآباد، شهرک غرب، تجریش و بخشهای بزرگی از تهرانپارس کاملا خارج از مناطق طرح هستند.
این محلهها علاوهبر آبوهوای مطلوبتر و نزدیکی به بهترین پارکهای تهران، دسترسی بسیار آسانی به بزرگراهها و ایستگاههای مترو دارند و شما را از رانندگی در خیابانهای پرترافیک مرکزی بینیاز میکنند.
اگر قصد سفر دارید، میتوانید برای اجاره روزانه سوئیت در تهران و یا رزرو آپارتمانهای مبله در مناطق خارج از طرح، مستقیما از پلتفرم جاباما استفاده کنید. کافیست روی نقشه سایت، اقامتگاههایی با پارکینگ اختصاصی در شمال، غرب یا شرق پایتخت را فیلتر کنید تا سفری بدون دغدغه و جریمه داشته باشید.
نحوه استعلام و پرداخت جریمه طرح ترافیک
اگر بدون شارژ کیف پول یا رزرو قبلی وارد محدودهها شوید، دوربینها تردد شما را ثبت کرده و پیامک تخلف برایتان ارسال میشود. جریمه طرح ترافیک معمولا ظرف ۴۸ تا ۷۲ ساعت در لیست خلافی خودرو مینشیند. برای استعلام دقیق، دو راهکار پیش روی شما قرار دارد:
- مراجعه به سامانه راهور ۱۲۰ برای چک کردن جرایم پلیس
- مراجعه به بخش «بدهی عوارض تردد» در سامانه تهران من برای بررسی بدهیهای شهرداری
کلام آخر
تردد در خیابانهای شلوغ پایتخت بدون شناخت قوانین، قطعا به جریمههای سنگین ختم میشود. با کمک راهنمای طرح ترافیک تهران، اکنون میدانید که دوربینها از شنبه تا چهارشنبه (ساعت ۶:۳۰ تا ۱۸) فعال هستند و طرح اصلی با طرح کنترل آلودگی هوا تفاوتهای اساسی دارد. شارژ بهموقع کیف پول شهروندی در سامانه و اطلاع از سهمیه ۱۵ روزه تردد پلاک شهرستان، دیگر نکات مهم برای یک رانندگی بیدردسر است.
اگر میخواهید سفری آرام داشته باشید، بهترین راهکار اقامت در محلههای خارج از این مرزهای ترافیکی است. همین حالا میتوانید با ورود به پلتفرم جاباما، اقامتگاه ایدئال خود را در مناطق خوشآبوهوا و خلوتتر پایتخت روی نقشه جستجو و رزرو کنید.


دیدگاهها
به گفتگو بپیوندید
اولین کسی باشید که نظر خود را ثبت میکند!